Phường Xuân Hòa được hình thành từ việc sáp nhập 4 đơn vị cũ: Phường Đồng Xuân, Phường Xuân Hòa, Xã Cao Minh, Xã Ngọc Thanh. thuộc địa bàn Thành phố Phúc Yên, Vĩnh Phúc cũ trước đây, nay trở thành một phần quan trọng trong hệ thống hành chính mới sau cải cách.

Phường Xuân Hòa là đơn vị hành chính cấp phường thuộc Tỉnh Phú Thọ, được hình thành hoặc điều chỉnh trong đợt sắp xếp, sáp nhập đơn vị hành chính quy mô lớn nhất Việt Nam năm 2025. Theo Nghị quyết số 202/2025/QH15 của Quốc hội (ngày 12/6/2025, hiệu lực ngay) về sắp xếp đơn vị hành chính cấp tỉnh, cả nước giảm từ 63 xuống còn 34 tỉnh/thành phố (28 tỉnh và 6 thành phố trực thuộc Trung ương). Đồng thời, theo 34 Nghị quyết của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về sắp xếp cấp xã/phường (thông qua tháng 6/2025), cả nước giảm mạnh số lượng đơn vị cấp xã từ hơn 10.000 xuống còn khoảng 3.321 đơn vị (gồm xã, phường và đặc khu), nhằm tinh gọn bộ máy, nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước và phục vụ nhân dân tốt hơn.

Với quy mô dân số khoảng 48.464 người và diện tích 2.22 km², mật độ dân số của Phường Xuân Hòa đạt mức cực cao (21.831 người/km²), đặc trưng của khu vực đô thị nén sầm uất, trung tâm kinh tế - dịch vụ.. Vị trí này giúp Phường Xuân Hòa nằm trong khu vực có hệ thống giao thông kết nối tốt và tiềm năng phát triển kinh tế - xã hội mạnh mẽ.

Là một phường đô thị, Phường Xuân Hòa đóng vai trò quan trọng trong việc phát triển dịch vụ, thương mại và kết nối trung tâm thành phố. Đây là một trong 15 phường của Tỉnh Phú Thọ. Trong tương lai,Phường Xuân Hòa ngày càng khẳng định vai trò quan trọng trong kết nối trung tâm tỉnh/thành với các khu vực lân cận, góp phần vào chiến lược phát triển kinh tế - xã hội và hạ tầng quốc gia.